ทีมวิจัยจากมหาวิทยาลัยรัตเกอร์ส ในสหรัฐอเมริกา เผยผลการวิจัยชิ้นใหม่ที่อธิบายว่า ทำไมสมองของบางคนจึงสลับการทำงานหลายอย่างได้มีประสิทธิภาพ และพบคำอธิบายถึงสาเหตุที่ทำให้ความสามารถทางการรับรู้ของแต่ละคนแตกต่างกัน

งานวิจัยตีพิมพ์ในวารสาร Nature Communications เผยว่า สมองของคนเราประมวลผลข้อมูลด้วยความเร็วที่แตกต่างกัน ขึ้นอยู่กับชนิดของข้อมูลที่กำลังจัดการ และขึ้นอยู่กับว่าส่วนใดของสมองที่มีบทบาทในกระบวนการนั้นๆ

ในการศึกษา นักวิจัยทำการวิเคราะห์ข้อมูลภาพถ่ายสมองจากอาสาสมัคร 960 คน และทำแผนที่การเชื่อมต่อของสมองแต่ละคน จากนั้นใช้แบบจำลองทางคณิตศาสตร์เพื่อติดตามการไหลของข้อมูลภายในสมองตามช่วงเวลา

นักวิจัยเผยว่า สมองแต่ละส่วนไม่ได้ทำหน้าที่เหมือนกัน บริเวณต่างๆ ของสมอง รวมถึงชั้นที่แตกต่างกันภายในบริเวณเดียวกัน มีสิ่งที่เรียกว่า “ช่วงเวลาการทำงานของระบบประสาท” หรือ neural timescales ซึ่งบางส่วนของสมองตอบสนองและเปลี่ยนแปลงได้รวดเร็วในเสี้ยววินาที ขณะที่บางส่วนผสานข้อมูลได้ช้ากว่า ช่วยให้เกิดกระบวนการคิดที่ลึกซึ้งขึ้น เช่น การเข้าใจบริบทและความหมายของสิ่งต่างๆ

เมื่อทีมวิจัยนำแผนที่จังหวะเวลาของสมอง มาเปรียบเทียบกับผลการทดสอบความสามารถทางความคิดของอาสาสมัคร นักวิจัยพบว่า สมองของคนที่สามารถสลับสถานะการทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพมากกว่า จะทำคะแนนทดสอบได้ดีกว่า ซึ่งชี้ให้เห็นถึงความเชื่อมโยงระหว่างความคล่องตัวในการสลับสถานะของสมอง กับความสามารถในการคิดโดยรวม

นักวิจัยระบุว่า ช่วงเวลาการทำงานของระบบประสาทซึ่งกระจายอยู่ทั่วเปลือกสมอง มีบทบาทสำคัญอย่างมากต่อประสิทธิภาพของสมองในการสลับรูปแบบการทำงาน เช่น การเปลี่ยนจากโหมดการพักผ่อนไปสู่การจดจ่อกับการทำงานที่ท้าทาย ซึ่งรูปแบบการกระจายตัวนี้จะแตกต่างกันไปในแต่ละบุคคล เป็นการบ่งชี้ว่า ความแตกต่างด้านจังหวะเวลาทำงานของระบบประสาท เป็นส่วนหนึ่งที่ทำให้สมองของบางคนทำงานได้ “เร็วกว่า” หรือ “ยืดหยุ่นกว่า” คนอื่น

ลินเดน พาร์กส์ ศาสตราจารย์ด้านจิตเวชศาสตร์ จากคณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยรัตเกอร์ส หนึ่งในทีมวิจัยกล่าวว่า การพบความแตกต่างในวิธีที่สมองประมวลผลข้อมูลด้วยความเร็วที่หลากหลาย ช่วยอธิบายได้ว่า ทำไมความสามารถในการคิดของแต่ละคนจึงไม่เท่ากัน

“คนที่มีโครงข่ายสมองเชื่อมโยงกันได้เหมาะสมกับลักษณะการจัดการข้อมูลในแต่ละบริเวณของสมอง มักจะแสดงศักยภาพในการคิดที่สูงกว่า” ศาสตราจารย์ ลินเดน กล่าว

งานวิจัยยังพบด้วยว่า รูปแบบเหล่านี้มีความเชื่อมโยงกับลักษณะทางพันธุกรรม และเซลล์ของสมองในแต่ละบริเวณของแต่ละคน

นักวิจัยเผยว่า จะศึกษาภาวะต่างๆ ที่เกี่ยวกับสมอง เช่น โรคจิตเภท ไบโพลาร์ และภาวะซึมเศร้า เพื่อสำรวจถึงความผิดปกติของการเชื่อมต่อภายในสมองและช่วงเวลาทางประสาทว่า ส่งผลต่อการประมวลผลข้อมูลของสมองอย่างไร

ที่มา
Why do some brains adapt to change faster than others? New study offers clues