งานวิจัยล่าสุดตีพิมพ์ในวารสารการแพทย์ British Medical Journal เผยว่า มีอาชีพบางอย่างที่สามารถช่วยลดความเสี่ยงจากการเป็นโรคสมองเสื่อมได้

นักวิจัยจาก มหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด ทำการศึกษาประวัติการทำงาน และสาเหตุการเสียชีวิตของชาวอเมริกันจำนวนหลายล้านคนจากอาชีพกว่า 400 อาชีพ พบว่า คนขับแท็กซี่ และคนขับรถพยาบาล เป็นกลุ่มคนที่มีโอกาสเสียชีวิตจากโรคอัลไซเมอร์น้อยที่สุด

นักวิจัยระบุว่า ทักษะในการค้นหาเส้นทาง อาจช่วยทำให้สมองคงสภาพที่แข็งแรงได้ยาวนานขึ้น แต่สิ่งนี้ไม่พบว่า เกิดกับคนขับรถโดยสารประจำทาง อาจเป็นเพราะเป็นการรถไปในเส้นทางเดิมซ้ำๆ

ก่อนหน้านี้มีการศึกษาหลายชิ้นที่พบว่า การฝึกเป็นคนขับแท็กซี่ในกรุงลอนดอน สามารถเปลี่ยนแปลงโครงสร้างของสมองได้ โดยคนขับแท็กซี่ในลอนดอนต้องทำการทดสอบความรู้เกี่ยวกับถนนทุกสายของเมือง ขั้นตอนนี้ขึ้นชื่อว่า เป็นหนึ่งในการสอบที่ยากที่สุดในโลก

นักวิจัยจาก มหาวิทยาลัยคอลเลจ ลอนดอน พบว่า ระหว่างการฝึกเพื่อทดสอบความรู้เกี่ยวกับเส้นทางของถนนในลอนดอน สมองส่วน “ฮิปโปแคมปัส” ของผู้เข้าทดสอบจะมีขนาดใหญ่ขึ้น เปรียบได้กับกล้ามเนื้อที่แข็งแรงขึ้นหลังยกดัมเบลเป็นประจำ ซึ่งฮิปโปแคมปัสมีบทบาทสำคัญเรื่องการนำทางและการรับรู้ตำแหน่ง แต่ขณะเดียวกันก็เป็นบริเวณแรกๆ ของสมองที่มักเริ่มฝ่อและเสื่อมลงเมื่อเริ่มป่วยเป็นโรคอัลไซเมอร์

ฮูโก สเปียร์ส ศาสตราจารย์ด้านประสาทวิทยาศาสตร์การรู้คิด ซึ่งเป็นผู้ดูแลโครงการ Taxi Brains ของ มหาวิทยาลัยคอลเลจ ลอนดอน บอกว่า มีหลักฐานว่าความสามารถในการรับรู้ทิศทางและการนำทาง อาจเริ่มเสื่อมลงก่อนที่ความจำจะเริ่มถดถอยเสียอีก

ศาสตราจารย์ฮูโกอธิบายว่า หากการค้นหาทางเป็นประจำช่วยเพิ่มขนาดของฮิปโปแคมปัส ก็อาจช่วยสร้าง "ทุนสำรอง" ทั้งในด้านโครงสร้างและการทำงานของสมองที่ช่วยปกป้องสมองจากโรคอัลไซเมอร์ได้ และอาจเป็นส่วนหนึ่งของแนวทางดูแลสุขภาพสมองในระยะยาว

โรคสมองเสื่อมเป็นหนึ่งในสาเหตุการเสียชีวิตที่สำคัญของโลก เป็นสาเหตุการเสียชีวิตอันดับหนึ่งของสหราชอาณาจักรในช่วงปี 2012-2021 ตามข้อมูลของศูนย์วิจัยโรคอัลไซเมอร์สหราชอาณาจักร เฉพาะในปี 2023 มีชาวอังกฤษเสียชีวิตจากโรคนี้ถึง 75,000 คน

อย่างไรก็ตาม ศาสตราจารย์ฮูโกมีคำเตือนว่า งานวิจัยจากมหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ดชิ้นนี้ ยังมีข้อควรระวังในการตีความ  เพราะแม้คนขับแท็กซี่และคนขับรถพยาบาลจะมีโอกาสเสียชีวิตจากโรคอัลไซเมอร์น้อยกว่า แต่ในทางกลับกันพวกเขากลับมีแนวโน้มเสียชีวิตตั้งแต่อายุน้อยกว่าสูงกว่าคนทั่วไปจากอุบัติเหตุทางถนน

“งานวิจัยนี้ไม่ใช่การชวนให้ทุกคนไปเป็นคนขับแท็กซี่ เพราะน่าเสียดายที่คนในอาชีพนี้กลับเสียชีวิตเร็วกว่าก่อนที่จะป่วยเป็นอัลไซเมอร์” ศาสตราจารย์ฮูโกกล่าว

งานวิจัยนี้ยังถูกตั้งข้อสังเกตเรื่องการใช้ข้อมูลการเสียชีวิตในอดีต หรือหมายถึงเป็นข้อมูลในช่วงเวลาที่คนขับรถแท็กซี่จำนวนมากยังไม่ได้ใช้ระบบนำทางแบบ GPS เหมือนในปัจจุบัน ศาสตราจารย์ฮูโกบอกว่า ผลลัพธ์เหล่านี้อาจเปลี่ยนแปลงไปตามการเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยี

ศาสตราจารย์ฮูโกแนะนำว่า วิธีที่ดีที่สุดประการหนึ่งที่ช่วยทำให้สมองยังคงความแข็งแรง คือ การออกไปวิ่งหรือเดินในป่าธรรมชาติ และลองปล่อยให้หลงทางบ้าง แล้วลองหาทางออกจากป่าด้วยตัวเองโดยที่ไม่ต้องพึ่ง GPS

เขาอธิบายว่า การทำเช่นนี้ไม่เพียงจะกระตุ้นสมองในการคิดเรื่องตำแหน่งและพื้นที่ แต่ยังทำให้ร่างกายได้เคลื่อนไหวและได้ใช้เวลาอยู่กับธรรมชาติ ซึ่งทั้งหมดล้วนช่วยส่งเสริมสุขภาพที่ดีในช่วงสูงวัย และหากมีกลุ่มเพื่อนๆ ไปด้วยก็จะยิ่งดีขึ้นไปอีก เพราะการมีความสัมพันธ์ทางสังคมที่แข็งแรง ก็เป็นอีกปัจจัยหนึ่งที่ช่วยลดความเสี่ยงของโรคอัลไซเมอร์ได้

ที่มา
Experts ranked 400 jobs by their dementia risk – and were stunned what came out on top