โบสถ์แห่งหนึ่งในกรุงโซลของเกาหลีใต้ พยายามรับมือกับปัญหาความโดดเดี่ยวและการฆ่าตัวตายของผู้สูงอายุในเกาหลีที่กำลังเข้าขั้นวิกฤต โดยเปิดต้อนรับผู้สูงอายุตลอด 24 ชั่วโมง เพื่อให้เกิดปฏิสัมพันธ์และความเป็นชุมชนที่เป็นไปโดยธรรรมชาติ
เกาหลีใต้ เผชิญปัญหาคุณภาพชีวิตของประชากรสูงวัยและปัญหาผู้สูงอายุแยกตัวจากสังคมมายาวนาน จนเกิดกรณีการเสียชีวิตอย่างโดดเดี่ยว หรือ “โกดกซา” ที่ไม่มีใครรู้หรือไม่มีญาติมารับศพเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง ทั้งยังเป็นประเทศที่มีอัตราการฆ่าตัวตายในกลุ่มผู้สูงอายุสูงที่สุดในกลุ่มประเทศสมาชิก OECD มานานหลายปี
Dream City โบสถ์คริสต์ใกล้สถานีรถไฟโซล ซึ่งเปิดดำเนินการตั้งแต่ปี 2011 จากการเป็นสถานที่ประกอบศาสนกิจควบคู่กับการช่วยเหลือคนไร้บ้าน มาสู่การเป็นสถานที่สำหรับผู้สูงอายุที่ต้องการเข้าสังคม หรือพบปะคนวัยเดียวกัน ทุกวันจะมีผู้สูงอายุแวะเวียนมาอย่างคึกคัก ภายในอาคารมีผู้สูงอายุนั่งอยู่เต็มพื้นที่ บางคนมาดื่มกาแฟราคาถูก บางคนนั่งดูโทรทัศน์ ล้อมวงเล่นหมากล้อม หรือใช้อินเทอร์เน็ต ในแต่ละวันมีผู้สูงอายุจากทั่วกรุงโซลเดินทางมาใช้บริการมากกว่า 300 คน
“ที่นี่เปิดประตูต้อนรับทุกคนเสมอ และเราไม่ขอให้พวกเขาต้องทำอะไรเลย รวมถึงไม่จำเป็นต้องสวดมนต์ด้วย” อู ยอนชิก ศิษยาภิบาลซึ่งเป็นทั้งผู้ก่อตั้งและผู้ดูแล Dream City กล่าว
เขาบอกว่า ปัจจุบันจำนวนคนไร้บ้านในเกาหลีเริ่มลดลงแล้ว แต่ปัญหาที่ผู้สูงอายุกำลังเผชิญมีความรุนแรงกว่ามาก แนวทางที่ Dream City ใช้บรรเทาปัญหาของผู้สูงอายุ คือ การทำให้พวกเขามาอยู่ร่วมกันในพื้นที่เดียวกัน และปล่อยให้ความสัมพันธ์ก่อตัวขึ้นเอง จนเกิดเป็นชุมชนตามธรรมชาติ
“ลองนึกย้อนกลับไปในสมัยเรียน เราไม่ได้กลายเป็นเพื่อนกันเพราะครูสั่งให้เป็นเพื่อนกัน แต่เราเป็นเพื่อนกันเพียงเพราะได้ใช้เวลาอยู่ด้วยกันในห้องเรียนเดียวกัน เช่นกันคนที่นี่ก็เริ่มต้นบทสนทนาระหว่างเล่นหมากล้อม หรือระหว่างขอความช่วยเหลือเรื่องการใช้คอมพิวเตอร์” ยอนชิก กล่าว
Dream City พยายามทำให้ผู้สูงอายุออกจากที่พักมาใช้เวลาอยู่ร่วมกับผู้อื่น โดยไม่กำหนดว่าต้องเข้าร่วมกิจกรรมอย่างเป็นทางการ หรือสร้างข้อผูกมัดใดๆ นอกจากการเปิดพื้นที่ให้นั่งพักได้ตลอด 24 ชั่วโมงแล้ว มีน้ำร้อนและไฟฟ้าให้ใช้ มีบริการตัดผมฟรี รวมถึงความช่วยเหลือด้านกฎหมาย การช่วยเขียนประวัติย่อเพื่อสมัครงาน และบริการทางการแพทย์
ในช่วงเวลาที่เกาหลีใต้ก้าวสู่สังคมสูงวัยในอัตราที่เร็วที่สุดแห่งหนึ่งในโลก และกำลังเผชิญกับปัญหาการแยกตัวจากสังคมและอัตราการฆ่าตัวตายที่สูง ยอนชิกมองความ การมีพื้นที่ทางสังคมอย่าง Dream City เป็นความจำเป็นเร่งด่วน
“อัตราการฆ่าตัวตายที่มีการรายงานในเกาหลีใต้อยู่ที่ประมาณ 29.1 คนต่อประชากร 100,000 คน แต่สำหรับผู้ที่มีอายุ 65 ปีขึ้นไป ตัวเลขอยู่ที่ 40.6 คน ส่วนผู้ชายที่มีอายุมากกว่า 80 ปี มีอัตราการฆ่าตัวตายสูงกว่าค่าเฉลี่ยของประชากรทั้งหมดถึงสามเท่า” ยอนชิก กล่าว
โคเรียไทม์ รายงานว่า สัญญาณของการแยกตัวจากสังคมของผู้สูงอายุยังปรากฏให้เห็นได้ที่สวนสาธารณะทับโกล ในกรุงโซล ซึ่งเป็นสถานที่พบปะของผู้สูงอายุชาวเกาหลีมาอย่างยาวนาน โดยพบว่า ผู้สูงอายุที่นั่งอยู่ตามม้านั่งทั่วสวนสาธารณะ ส่วนใหญ่นั่งอยู่ตามลำพังโดยไม่พูดจากับใคร เพียงแค่นั่งทอดสายตามองออกไปไกลๆ
“ที่นี่ไม่มีคำว่าเพื่อนหรอก แต่สิ่งเดียวที่คนทำร่วมกันก็คือ การเข้าแถวรอรับอาหาร” ชายวัย 90 ปี กล่าวกับโคเรียไทม์
ปัจจุบัน Dream City ย้ายออกจากสถานที่ตั้งเดิมไปยังพื้นที่นอกกรุงโซล ไปยังเมืองบูชอน ในจังหวัดคยองกี เนื่องจากค่าเช่าที่ที่พุ่งสูงขึ้น 2 เท่า จากเดือนละ 5.8 ล้านวอนเป็น 12-13 ล้านวอน ยอนชิกระบุว่า เขาจะนำแนวทางนี้ไปดำเนินการต่อโดยหวังว่า จะเข้าถึงผู้สูงอายุที่มีข้อจำกัดทางเศรษฐกิจและไม่สามารถเดินทางไปไหนมาไหนได้สะดวกได้มากขึ้นกว่าเดิม
ที่มา
In super-aged Korea, social isolation leaves seniors searching for connection