ผลสำรวจล่าสุดของ สมาคมนักบินแห่งยุโรป พบว่า มากกว่าครึ่งหนึ่งของนักบินขึ้นบินในภาวะที่เหนื่อยล้า และเคยวูบหลับระหว่างทำการบิน หลายคนไม่กล้ารายงานสายการบิน เนื่องจากไม่เชื่อในระบบการรายงาน และกลัวผลกระทบที่จะเกิดกับหน้าที่การงาน
ผลสำรวจครั้งใหม่ของ สมาคมนักบินแห่งยุโรป หรือ ECA พบความกังวลเกี่ยวกับผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นจากภาวะเหนื่อยล้าของนักบินขณะทำการบิน และพบสาเหตุที่นักบินไม่แจ้งต่อต้นสังกัดถึงความไม่พร้อมปฏิบัติหน้าที่ เนื่องจากการขาดความเชื่อมั่นในระบบรายงาน ที่ทำให้ตัวเองเดือดร้อน
การสำรวจดังกล่าวจัดทำโดย Baines Simmons บริษัทที่ปรึกษาด้านการบิน ซึ่งทำการสำรวจนักบิน 7,200 คน ใน 32 ประเทศ การสำรวจพบว่า เกินครึ่งหนึ่งของนักบินที่เข้าร่วมตอบแบบสำรวจระบุว่า เคยปฏิบัติหน้าที่บินทั้งที่รู้สึกเหนื่อยล้า โดยนักบินมากกว่าร้อยละ 76 ระบุว่า ในช่วง 4 สัปดาห์ก่อนการสำรวจ เคยมีอาการวูบหลับขณะที่อยู่ในห้องนักบินอย่างน้อยหนึ่งครั้ง
การสำรวจพบยังว่า มากกว่าครึ่งหนึ่งของนักบินที่ตอบแบบสำรวจระบุว่า ช่วง 3 เดือนที่ผ่านมา มีอย่างน้อยหนึ่งครั้งพวกเขาปฏิบัติหน้าที่บินไปแล้ว ก่อนจะมารู้ตัวในภายหลังว่า ควรแจ้งต่นสังกัดว่า ไม่พร้อมทำการบินเนื่องจากความเหนื่อยล้า
การสำรวจพบว่า ร้อยละ 82 ของนักบินบอกว่า ทราบวิธีส่งรายงานความเหนื่อยล้า แต่มีเพียงร้อยละ 12 เท่านั้นที่เชื่อมั่นในระบบรายงานดังกล่าว และมีเพียงร้อยละ 11 ที่บอกว่า การรายงานความเหนื่อยล้า จะทำให้สายการบินปรับเปลี่ยนตารางการปฏิบัติงานเพื่อให้เกิดความปลอดภัย
ส่วนอุปสรรคสำคัญที่ทำให้นักบินไม่แจ้งถึงภาวะเหนื่อยล้า เหตุผลที่มีจำนวนนักบินระบุถึงมากที่สุดถึงร้อยละ 47 คือ ความกังวลต่อปฏิกิริยาของฝ่ายบริหารสายการบิน ขณะที่ร้อยละ 44 ระบุว่า ไม่ต้องการให้ตัวเองตกเป็นเป้าสนใจ และร้อยละ 35 ระบุว่า ไม่ต้องการสร้างความยุ่งยากให้แก่นายจ้าง
นักบินที่ตอบแบบสำรวจ ราวครึ่งหนึ่งระบุว่า สายการบินของพวกเขาจัดการความเสี่ยงจากความเหนื่อยล้าได้ไม่ดี หรือแทบไม่ได้จัดการกับปัญหานี้เลย
“เมื่อใดก็ตามที่นักบินกลัวว่าการรายงานความเหนื่อยล้า จะส่งผลกระทบต่อความก้าวหน้าในอาชีพ ความเหนื่อยล้าจึงไม่ได้รับการรายงาน และความเสี่ยงก็จะย้อนกลับมาสู่ห้องนักบินอีกครั้ง” โคเอน จอร์จ กรรมการบริหารของ ECA กล่าว
ECA ระบุว่า สัญญาณของความเหนื่อยล้าที่อาจส่งผลกระทบต่อนักบิน ได้แก่ อาการศีรษะผงก การพยายามฝืนไม่ให้ตาปิด ความตื่นตัวที่ลดลง และการวูบหลับชั่วขณะ ซึ่งเป็นการเผลอหลับโดยไม่ตั้งใจเป็นช่วงเวลาสั้นๆ
ความเหนื่อยล้าที่เกิดขึ้นนี้ อาจเกิดจากการนอนหลับไม่เพียงพอ การทำการบินเป็นเวลานาน หรือการมีภาระงานสูง รวมถึงการมีเวลาพักฟื้นระหว่างช่วงปฏิบัติหน้าที่นักบินแต่ละครั้งไม่เพียงพอติดต่อกันหลายครั้ง
ก่อนหน้านี้ มีรายงานของสำนักงานความปลอดภัยการบินแห่งสหภาพยุโรป (EASA) เผยแพร่เมื่อเดือนมิถุนายน 2026 ระบุว่า ความเหนื่อยล้าของลูกเรือเป็นหนึ่งในประเด็นด้านความปลอดภัยที่พบอย่างต่อเนื่องและเด่นชัดที่สุด
รายงานของ EASA เชื่อมโยงความเหนื่อยล้าเข้ากับปัจจัยหลายประการ ทั้งการปฏิบัติงาน การจัดตารางบิน การเปลี่ยนตารางปฏิบัติงานโดยแจ้งล่วงหน้าระยะสั้น และการใช้ดุลยพินิจของผู้บังคับบัญชาเพื่อขยายระยะเวลาปฏิบัติหน้าที่บินให้เกินกว่าขีดจำกัดที่กำหนดไว้ในตาราง
EASA เน้นย้ำว่า มีความจำเป็นที่ต้องดำเนินมาตรการด้านความปลอดภัยให้ตรงจุด เพื่อยกระดับคุณภาพการรายงานและสร้างความตระหนักรู้ ตลอดจนส่งเสริมวัฒนธรรมการทำงานที่บุคลากรสามารถแจ้งถึงภาวะเหนื่อยล้า โดยไม่ต้องหวาดกลัวการถูกตำหนิหรือมีมาตรการลงโทษ
